| Ο Ralph Nelson Elliott
ήταν από εκείνα τα σπάνια δημιουργικά πνεύματα, ένας πρωτοπόρος μελετητής
του πραγματικού οικονομικού κόσμου. Ο οικονομικός αναλυτής Hamilton
Bolton με ακρίβεια περιέγραψε το μέγεθος του κατορθώματος του Elliott
λέγοντας ''...ανέπτυξε την Αρχή του σε μια ορθολογιστική μέθοδο ανάλυσης
των χρηματιστηριακών αγορών σε μια κλίμακα που ποτέ πρωτύτερα δεν
είχε επιχειρηθεί''. Ευφυής και επίμονος ο Elliott έφθασε στο απόγειο
της επιτυχίας στη δύση της ζωής του διαμέσου μιας κυκλικής πορείας
η οποία εμπεριείχε τύχη μεταμφιεσμένη σε καταστροφή.
Ο Ralph Nelson Elliott γεννήθηκε στις
28 Ιουλίου του 1871 στο Marysville της πολιτείας του Kansas και
αργότερα μετακόμισε στο San Antonio του Texas. Το 1896 ξεκίνησε
την καριέρα του ως λογιστής και για 25 περίπου έτη κατείχε σημαντικές
θέσεις κύρια σε εταιρίες κατασκευής σιδηροδρόμων στο Μεξικό και
τη Κεντρική Αμερική. Έχοντας διασώσει πολλές εταιρίες από οικονομικές
δυσκολίες κέρδισε φήμη ως ειδικός στην οργάνωση επιχειρήσεων. Τελικά,
το 1920 μετακόμισε στη Νέα Υόρκη.
Η ειδίκευση του Elliott τον κατέστησε
την ιδανική επιλογή για να αναλάβει ένα από τα διεθνή project της
κυβέρνησης των Η.Π.Α. Έτσι, το 1924, το Υπουργείο Εξωτερικών των
Η.Π.Α. τον επέλεξε ως Αρχιλογιστή για την Νικαράγουα, η οποία ήταν
κάτω από την κυριαρχία των αμερικανών πεζοναυτών. Τον Φεβρουάριο
του 1925 ο Elliott άρχισε την αναδιοργάνωση των οικονομικών της
Νικαράγουας εφαρμόζοντας όσα γνώριζε από την μακρόχρονη καριέρα
και εμπειρία του στο χώρο της οργάνωσης επιχειρήσεων.
Όταν οι Η.Π.Α. αποχώρησαν από τη Νικαράγουα,
ο Elliott μετακόμισε στη πρωτεύουσα της Γουατεμάλας για να αναλάβει
άλλη μια θέση υψηλόβαθμου στελέχους, εκείνη του Γενικού Ελεγκτή
της εταιρίας Διεθνών Σιδηροδρόμων Κεντρικής Αμερικής. Κατά τη διάρκεια
αυτής της περιόδου ο Elliott έγραψε δυο βιβλία: Το ''Διαχείριση
Τεϊοποιείου και Καφετέριας'', έκδοσης Αυγούστου 1926 από την Little,
Brown & Company και ''Το Μέλλον της Λατινικής Αμερικής'', το
οποίο είναι μια ανάλυση των οικονομικών και κοινωνικών προβλημάτων
της Λατινικής Αμερικής και επίσης πρόταση τρόπων για τη δημιουργία
οικονομικής σταθερότητας και ευδαιμονίας της περιοχής.
Με το ένα του βιβλίο να έχει πουληθεί
και το άλλο υπό σκέψη, ο Elliott αποφασίζει να επιστρέψει στις Ηνωμένες
Πολιτείες για να δημιουργήσει μια ανεξάρτητη εταιρία συμβούλων επιχειρήσεων.
Ήταν περίπου αυτό το χρονικό διάστημα που άρχισε να νοιώθει τα συμπτώματα
μιας ασθένειας που ''κόλλησε'' στην Κεντρική Αμερική και προκαλείται
από τον οργανισμό amoeba histolytic a.
Η φήμη του Elliott, προερχόμενη κυρίως
από μια διακεκριμένη καριέρα, το νέο του βιβλίο και μια μεγάλη λίστα
από συστάσεις, ήταν ανερχόμενη. Οι κριτικές για το βιβλίο του ήταν
ευνοϊκές, ο ίδιος έγινε ένας από τους πιο περιζήτητους ομιλητές
και επίσης η επιχείρησή του είχε αρχίσει να αναπτύσσεται. Όταν ακριβώς
το μέλλον του Elliott άρχισε να εμφανίζεται πιο λαμπρό από ποτέ
η ασθένειά του ξαφνικά χειροτέρεψε. Από το 1929 ανέπτυξε κακοήθη
αναιμία, η οποία τον κατέστησε ανάπηρο. Ο ανήσυχος και παραγωγικός
R.N. Elliott αναγκάσθηκε σε μια πρόωρη συνταξιοδότηση στην ηλικία
των 58. Πολλές φορές κατά τα επόμενα πέντε χρόνια ήρθε πολύ κοντά
στο θάνατο.
Ήταν αυτή τη χρονική περίοδο που χρειάσθηκε
κάτι για να απασχολεί τις σκέψεις του κατά τη θεραπεία του ανάμεσα
στις χειρότερες φάσεις της ασθένειάς του. Έτσι, έστρεψε όλη του
τη προσοχή στη μελέτη της συμπεριφοράς του χρηματιστηρίου.
Εξετάζοντας την πιθανότητα ύπαρξης
μορφής και διάταξης (μορφοδιάταξης) στη χρηματαγορά, ο Elliott ερεύνησε
ετήσια, μηνιαία, εβδομαδιαία, ημερήσια, ωριαία και ημίωρα διαγράμματα
των διαφόρων δεικτών καλύπτοντας 75 έτη χρηματιστηριακής συμπεριφοράς.
Πράττοντας αυτό εκπλήρωσε μια αποστολή την οποία σε ένα χειρόγραφό
του στη Κεντρική Αμερική αναφέρει ως υποχρέωση όλων των υπευθύνων
ανθρώπων: ''Υπάρχει ένας λόγος για καθετί και είναι καθήκον του
καθενός να προσπαθήσει να το ανακαλύψει''.
Τον Μάιο του 1934, δυο μήνες μετά
από μια πολύ σοβαρή μάχη με το θάνατο, οι παρατηρήσεις του Elliott
για τη συμπεριφορά του χρηματιστηρίου άρχισαν να συνθέτονται σε
ένα γενικό σετ από αρχές που εφαρμόζονται σε όλες τις βαθμίδες των
κυματικών κινήσεων των χρηματιστηριακών δεικτών. Η σημερινή επιστημονική
ορολογία για ένα μεγάλο μέρος των παρατηρήσεων του Elliott σχετικά
με τις αγορές είναι ότι αυτές αναπτύσσονται σε fractals (επαναλαμβανόμενες
μορφοδιατάξεις διαφορετικών βαθμίδων), ερχόμενες έτσι κάτω από την
ομπρέλα της επιστήμης του χάους, παρόλο που στη πραγματικότητα προχώρησε
μακρύτερα περιγράφοντας τόσο τα συστατικά τους μέρη-σχέδια όσο και
τον τρόπο με τον οποίο αυτές συνδέονται μεταξύ τους. Έτσι, ο πρώην
ειδικός στο να οργανώνει επιχειρήσεις ανακάλυψε, διαμέσου σχολαστικής
μελέτης, την οργανωτική αρχή που κρύβεται πίσω από την κίνηση των
αγορών. Όσο δε προχωρούσε όλο και πιο πολύ στην εφαρμογή των αρχών
της θεωρίας του και διόρθωνε αρχικά του σφάλματα, η ακρίβειά της
εφαρμογής αυτών των αρχών τον εντυπωσίαζε όλο και περισσότερο.
Τον Νοέμβριο του 1934 ο Elliott έχοντας
αποκτήσει εμπιστοσύνη στις ιδέες του αποφάσισε να τις παρουσιάσει
σε ένα μέλος της κοινότητας των οικονομολόγων: τον Charles J. Collins,
της εταιρίας Investment Counsel Inc., με έδρα το Ντιτρόιτ. Ο Collins
ελάμβανε συχνά επιστολές από ιδιώτες για συστήματα που προέβλεπαν
τη κίνηση των αγορών και τους απαντούσε ζητώντας τους να προβλέψουν
τη κίνησή τους για κάποιο χρονικό διάστημα υποθέτοντας ότι όποιο
σύστημα το κατάφερνε σε πραγματικές συνθήκες, θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί
ως ενδιαφέρον για περαιτέρω διερεύνηση. Σε αυτό το τεστ η συντριπτική
πλειοψηφία των συστημάτων αποτύγχαναν. Ωστόσο η Κυματική Αρχή του
Elliott αποτέλεσε μια άλλη ιστορία.
Οι επιμέρους δείκτες Dow Jones βρισκόντουσαν σε πτωτική πορεία από
τις αρχές του 1935 και ο Elliott είχε προβλέψει με ικανοποιητική
ακρίβεια σημεία καμπής τους σε ωριαία διαγράμματα τα οποία τα έστελνε
τηλεγραφικά στον Collins. Τη δεύτερη εβδομάδα του Φεβρουαρίου ο
Σιδηροδρομικός Dow Jones όπως ο Elliott είχε προβλέψει διέσπασε
καθοδικά το χαμηλό των 33.19 μονάδων που είχε σημειώσει το 1934.
Οι χρηματιστηριακοί σύμβουλοι στη Wall Street έγιναν αρνητικοί και
οι μνήμες από το κραχ του 1929-1932 αναζωπυρώθηκαν καθώς οι δυσοίωνες
προαναγγελίες σχετικά με την μελλοντική πορεία της οικονομίας πολλαπλασιάστηκαν.
Ο Βιομηχανικός Dow Jones έπεσε κατά 11% περίπου και προσέγγιζε το
επίπεδο των 96 μονάδων καθώς ο αντίστοιχος Σιδηροδρομικός (τότε
σημαντικότερος δείκτης) έχανε 50% από τη κορυφή του 1933 και προσέγγιζε
το επίπεδο των 27 μονάδων κατά την συνεδρίαση της Τετάρτης 13 Μαρτίου
του 1935. Με τους δείκτες Dow Jones να έχουν κλείσει κοντά στα χαμηλά
εκείνης της ημέρας, ο Elliott έστειλε ένα τηλεγράφημα στον Collins
γράφοντάς του κατηγορηματικά τα εξής: ''ΠΑΡΑ ΤΙΣ ΚΑΘΟΔΙΚΕΣ ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ
ΟΛΟΙ ΟΙ ΕΠΙΜΕΡΟΥΣ ΔΕΙΚΤΕΣ ΤΟΥ DOW ΚΑΤΑΓΡΑΦΟΥΝ ΤΟΝ ΤΕΛΙΚΟ ΤΟΥΣ ΠΥΘΜΕΝΑ''.
Ο Collins διάβασε το τηλεγράφημα το πρωί της επόμενης ημέρας, Πέμπτη
14 Μαρτίου 1935, την ημέρα που ο Βιομηχανικός Dow κατέγραψε το χαμηλό
εκείνου του έτους.
Την ημέρα πριν από το τηλεγράφημα,
Τρίτη 12 Μαρτίου, το χαμηλό που σημείωσε ο Σιδηροδρομικός Dow Jones
ήταν και το χαμηλό για το 1935. Η 13 μηνών διόρθωση είχε τελειώσει
και η αγορά αμέσως κινήθηκε ανοδικά. Δυο μήνες αργότερα, καθώς η
αγορά συνέχιζε την ανοδική της κίνηση, ο Collins εντυπωσιασμένος
από την δογματικότητα και την ακρίβεια του Elliott συμφώνησε να
συμβάλλει στην έκδοση ενός βιβλίου σχετικά με την Κυματική Αρχή,
κατάλληλο για ανάγνωση από το ευρύ κοινό. Η Αρχή του Κύματος εκδόθηκε
στις 31 Αυγούστου του 1938. Στο πρώτο κεφάλαιο υπάρχει η ακόλουθη
δήλωση:
Καμία αλήθεια δεν συναντάει περισσότερη αποδοχή από εκείνη που λέει
ότι το σύμπαν είναι φτιαγμένο από νόμους. Χωρίς νόμους, είναι αυταπόδεικτο
ότι θα υπάρχει χάος και όπου υπάρχει χάος δεν είναι δυνατόν να υπάρχει
τίποτα άλλο...Εκτενής έρευνα σε συνδυασμό με τις ανθρώπινες δραστηριότητες
φανερώνει ότι πρακτικά όλες οι δραστηριότητες που απορρέουν από
την κοινωνικό-οικονομική διαδικασία ακολουθούν έναν νόμο που τις
κάνει να αναπαράγονται σε παρόμοιες και σταθερά επαναλαμβανόμενες
ακολουθίες κυμάτων συγκεκριμένων αριθμών και μορφών...Το χρηματιστήριο
αντανακλά την κυματική ακολουθία της κοινωνικό-οικονομικής διαδικασίας...
Αυτή έχει τους νόμους της, όπως ακριβώς αυτό ισχύει και για όλα
τα άλλα πράγματα στο σύμπαν.
Μερικές εβδομάδες μετά την έκδοση
του επαναστατικού του βιβλίου, ο Elliott μάζεψε τα πράγματά του
και μετακόμισε σε ένα ξενοδοχείο στην περιοχή Columbia Heights του
Brooklyn, όχι μακριά από το οικονομικό κέντρο του Μανχάταν. Στις
10 Νοεμβρίου εξέδωσε το πρώτο από μια μεγάλη σειρά από ''Επεξηγηματικά
Κείμενα'' στα οποία ανέλυε και προέβλεπε την πορεία του χρηματιστηρίου.
Ο Elliott ήταν και πάλι μάχιμος και ανεξάρτητος όπως είχε σχεδιάσει
11 χρόνια πρωτύτερα. Αρχές του 1939 ο Elliott ανέλαβε να γράψει
δώδεκα άρθρα σχετικά με την Αρχή του Κύματος για το περιοδικό ''Financial
World''. Αυτά τα άρθρα εδραίωσαν τη φήμη του στα πλαίσια της κοινότητας
των επενδυτών και οδήγησαν στην έκδοση μιας σειράς από ''Εκπαιδευτικά
Δελτία''. Ένα από αυτά αποτέλεσε μια επαναστατική εργασία η οποία
ανύψωσε την Αρχή του Κύματος από το να αποτελεί έναν ευρύ κατάλογο
σχεδίων της συμπεριφοράς των αγορών σε μια ευρεία θεωρία της συλλογικής
συμπεριφοράς του ανθρωπίνου είδους, κάτι το οποίο ήταν εντελώς καινούργιο
για την οικονομία και την κοινωνιολογία. Από τις αρχές του 1940
ο Elliott έφθασε στο συμπέρασμα ότι η άνοδος και η πτώση των ανθρώπινων
συναισθημάτων και των δραστηριοτήτων ακολουθούν μια φυσική πρόοδο
η οποία κυριαρχείται από τους φυσικούς νόμους. Επίσης, συνέδεσε
τις επαναλαμβανόμενες μορφοδιατάξεις της συλλογικής ανθρώπινης συμπεριφοράς
με την μαθηματική ακολουθία του Fibonacci, ή το ''Χρυσό Κανόνα'',
ένα μαθηματικό φαινόμενο γνωστό για χιλιετίες από μαθηματικούς,
επιστήμονες, καλλιτέχνες, αρχιτέκτονες και φιλοσόφους ως έναν από
τους απανταχού παρόντες νόμους μορφοδιατάξεων και προόδου.
Κατόπιν, ο Elliott συγκέντρωσε και συνένωσε την μελέτη και τα συμπεράσματά
του σε αυτό που εκείνος θεωρούσε την τελειωτική του εργασία, το
''Nature's Law - The Secret of the Universe'' (O Νόμος της Φύσης
- Το μυστικό του Σύμπαντος). Σε αυτή τη μονογραφία την οποία ο Elliott
εξέδωσε στην ηλικία των 75, συμπεριλαμβάνονται όλες σχεδόν οι σκέψεις
που είχε σχετικά με την θεωρία της Αρχής του Κύματος. Το βιβλίο
αυτό εκδόθηκε στις 10 Ιουνίου του 1946 και τα πρώτα 1000 αντίγραφα
πουλήθηκαν γρήγορα σε διάφορα μέλη της κοινότητας των οικονομολόγων
της Νέας Υόρκης. Εντέλει, σε λιγότερο από δυο χρόνια πριν από τον
θάνατό του ο Elliott άφησε το σημάδι του στην ιστορία.
Ως αποτέλεσμα της πρωτοπόρας έρευνας
του Elliott, σήμερα, διαχειριστές θεσμικών χαρτοφυλακίων, traders
και ιδιώτες επενδυτές χρησιμοποιούν την Αρχή του Κύματος κατά την
διαδικασία λήψης των επενδυτικών αποφάσεών τους, κάτι που ο Ralph
Elliott, χωρίς αμφιβολία, θα ένοιωθε ικανοποίηση αν το γνώριζε.
|